Οι κλινικές δοκιμές φάσης 3 του εμβολίου της Ρωσίας, Sputnik V, έδειξαν ότι έχει αποτελεσματικότητα 91.6% στην πρόληψη της συμπτωματικής λοίμωξης, σύμφωνα με τα δεδομένα που δημοσιεύτηκαν στο επιστημονικό περιοδικό Lancet.

Στις κλινικές δοκιμές έλαβαν μέρος περίπου 20.000 άτομα. Στην ομάδα εθελοντών που έλαβε το εμβόλιο (14.964 άτομα) εμφανίστηκαν συνολικά 16 περιστατικά COVID-19 (0.1%), ενώ στην ομάδα που πήρε placebo (4.902 άτομα) καταγράφηκαν 62 περιστατικά (1.3%), σύμφωνα με τους επιστήμονες της έρευνας.

Η Ρωσία δέχτηκε έντονη κριτική τον περασμένο Αύγουστο καθώς ενέκρινε και κυκλοφόρησε το εμβόλιο Sputnik V πριν την ολοκλήρωση των κλινικών δοκιμών. Το εμβόλιο χορηγήθηκε σε επαγγελματίες υγείας και ευπαθείς ομάδες, ενώ έχει διατεθεί ήδη σε περισσότερες από 20 χώρες.

Ένας περιορισμός των κλινικών δοκιμών του εμβολίου είναι ότι τα περιστατικά COVID-19 που εξετάστηκαν ήταν ασθενείς που παρουσίασαν συμπτώματα και ακολούθως είχαν θετικές εξετάσεις για τον ιό. Δεν γνωρίζουμε, επομένως, αν το εμβόλιο μπορεί να προστατεύσει από τη συμπτωματική λοίμωξη.

Επιπλέον, καθώς οι κλινική δοκιμή συγκέντρωσε δεδομένα μέχρι 48 ημέρες μετά τη χορήγηση της 1ης δόσης δεν είναι δυνατό να γνωρίζουμε ακόμα ποια είναι η διάρκεια της ανοσίας που προσφέρει το εμβόλιο.

Η δημοσίευση των αποτελεσμάτων στο Lancet συνοδεύτηκε από ένα άρθρο, στο οποίο δύο επιστήμονες σχολίασαν τα δεδομένα για το εμβόλιο Sputnik V.

«Η ανάπτυξη του εμβολίου Sputnik V δέχτηκε έντονη κριτική καθώς έγινε βεβιασμένα, παρέκαμψε ελεγκτικά στάδια και δεν έγινε με απόλυτη διαφάνεια», είπε ο Ian Jones, καθηγητής στο Πανεπιστήμιο του Reading και η Polly Roy, καθηγήτρια στο London School of Hygiene & Tropical Medicine.

«Ωστόσο, τα αποτελέσματα που δημοσιεύτηκαν είναι ξεκάθαρα και αποδεικνύεται ότι το εμβόλιο είναι αποτελεσματικό, που σημαίνει ότι πλέον έχουμε ένα ακόμα εμβόλιο στη μάχη κατά της πανδημίας».

Το εμβόλιο αναπτύχθηκε από το Gamaleya National Research Centre for Epidemiology and Microbiology της Ρωσίας και χρηματοδοτήθηκε από τα Moscow City Health Department και Russian Direct Investment Fund (RDIF).

«Η εξάλειψη του SARS-CoV-2 απαιτεί τη χρήση αρκετών εμβολίων με διαφορετικούς μηχανισμούς δράσης τα οποία θα είναι ικανά να καλύψουν την παγκόσμια ζήτηση. Το εμβόλιό μας, όπως και τα υπόλοιπα εμβόλια για τον SARS-CoV-2 αποτελεί μία επιπλέον επιλογή στην πρόληψη της COVID-19», τόνισε ο Denis Logynov, MD, επικεφαλής της κλινικής δοκιμής και κύριος συγγραφέας της έρευνας στο Lancet.

Από τα αποτελέσματα φαίνεται επίσης ότι το εμβόλιο έχει 100% αποτελεσματικότητα στην πρόληψης της μέτριας ή σοβαρής COVID-19, ενώ η αποτελεσματικότητά του διατηρείται υψηλή στα άτομα άνω των 60 ετών.

Η Ρωσία εξετάζει αυτή τη στιγμή το εμβόλιο ενάντια στα νέα στελέχη του SARS-CoV-2 και τα πρώιμα δεδομένα είναι πολύ θετικά.

Στα τέλη Νοεμβρίου, η Ρωσία είχε ανακοινώσει ότι το εμβόλιο Sputnik V 28 ημέρες μετά τη χορήγηση της 1ης δόσης έχει αποτελεσματικότητα 91.4%, ενώ 42 ημέρες μετά την 1η δόση έχει 95%.

Τα εμβόλια της Pfizer/BioNTech και της Moderna που κυκλοφορούν σήμερα έχουν αποτελεσματικότητα 95% και 94.1%, αντίστοιχα.

Το εμβόλιο Sputnik V έχει ήδη χορηγηθεί σε περισσότερα από 2 εκατομμύρια άτομα παγκοσμίως. Εκτός από τη Ρωσία, χορηγείται σε ορισμένες χώρες της Ανατολικής Ευρώπης και στη Λατινική Αμερική.