Ο μόλυβδος είναι μία ουσία που βρίσκεται στο περιβάλλον μας και, όπως φαίνεται, ακόμα και μικρές ποσότητες του τοξικού αυτού μετάλλου στο αίμα, μπορεί να αυξήσουν τον κίνδυνο καρδιαγγειακής νόσου.

Πέρσι, μία έρευνα που δημοσιεύτηκε στο Lancet Public Health διαπίστωσε σύνδεση ανάμεσα στην έκθεση σε μόλυβδο και τον κίνδυνο θανάτου από καρδιαγγειακή νόσο. Τα δεδομένα προέρχονται από ένα δείγμα 14000 εθελοντών στις ΗΠΑ που ήταν ενήλικες στα τέλη της δεκαετίας του 1980. Η σύνδεση αυτή διατηρήθηκε μετά την προσαρμογή για διάφορους παράγοντες κινδύνου και ήταν εμφανής ακόμα και για ασθενείς με επίπεδα μολύβδου στο αίμα κάτω από 5 mcg/dl. Μέχρι το 2013, μόνο τα επίπεδα πάνω από 10 mcg/dl αποτελούσαν αιτία ανησυχίας και κυρίως στα παιδιά.

«Σήμερα, τα μέσα επίπεδα μολύβδου στο αίμα είναι λίγο πάνω από 1 mcg/dl, επομένως έχουν μειωθεί σημαντικά από τα 10 mcg/dl που ήταν τα αντίστοιχα επίπεδα το 1980», είπε η Δρ Ρόουζ Γκόλντμαν, καθηγήτρια στην Ιατρική Σχολή του Χάρβαρντ. Ωστόσο, σύμφωνα με το CDC των ΗΠΑ, δεν υπάρχουν ασφαλή επίπεδα μολύβδου στο αίμα. Το 50% σχεδόν του μολύβδου απομακρύνεται από τον οργανισμό μέσω των ούρων σε 1-2 μήνες. Μία μικρή ποσότητά του, όμως, πηγαίνει στα οστά, όπου παραμένει για δεκαετίες, σύμφωνα με τη Γκόλντμαν. Ο ιστός των οστών συνεχώς ανανεώνεται με αποτέλεσμα ο μόλυβδος που βρίσκεται σε αυτά να επανεισάγεται στην κυκλοφορία του αίματος ως απόκριση σε διάφορες καταστάσεις, όπως η εγκυμοσύνη, ο θηλασμός, ο υπερθυρεοειδισμός και η γήρανση.

Η Ιστορία του Μολύβδου

Διάφορες έρευνες που εξέτασαν τα επίπεδα του μολύβδου στο οστό της κνήμης με μία μη επεμβατική εξέταση που λέγεται φθορισμός ακτίνων Χ, διαπίστωσαν ότι η υπέρταση συνδέεται με υψηλότερα επίπεδα μολύβδου στα οστά. Ο μόλυβδος εκτός από τις επιδράσεις του στα αιμοφόρα αγγεία, μπορεί να αυξήσει επίσης τα επίπεδα της LDL χοληστερόλης, παράγοντες οι οποίοι στο σύνολό τους συμβάλλουν στην εμφάνιση καρδιαγγειακών προβλημάτων.

Ένα άλλο στοιχείο σχετικά με την τοξικότητα του μολύβδου προέρχεται από μία έρευνα του 2017 που δημοσιεύτηκε στο International Journal of Epidemiology. Όπως σημείωσαν οι ερευνητές, οι θάνατοι από καρδιαγγειακά αίτια μειώθηκαν κατά 43% από τα μέσα της δεκαετίας του 1980 μέχρι τις αρχές της δεκαετίας του 2000. Ωστόσο, η μείωση στους παραδοσιακούς παράγοντες κινδύνου, όπως η χοληστερόλη και η αρτηριακή πίεση, δεν αρκεί για να δικαιολογήσει την παραπάνω μείωση. Σύμφωνα με την ανάλυσή τους, σχεδόν το 1/3 της μείωσης σε αυτή την περίοδο αποδίδεται στη μείωση της έκθεσης σε μόλυβδο και κάδμιο, ένα άλλο βαρύ μέταλλο. Ο περιορισμός της έκθεσης στα παραπάνω δύο μέταλλα είναι αποτέλεσμα πολιτικών για τη δημόσια υγεία, όπως η απαγόρευση του καπνίσματος, η βελτίωση της ποιότητας του αέρα, ο καθαρισμός των αποβλήτων, οι βελτιώσεις στα συστήματα ύδρευσης και η αφαίρεση του μολύβδου από τη βενζίνη.

Πού Βρίσκεται ο Μόλυβδος Σήμερα;

Αν και ο μόλυβδος δεν χρησιμοποιείται πλέον σε μπογιές εδώ και δεκαετίες, βρίσκεται ακόμα σε ορισμένα σπίτια που έχουν χτιστεί πριν το 1978. Για να αποφύγετε την εισπνοή της σκόνης του μολύβδου, μην τρίβετε τους τοίχους στα παλιά σπίτια και προσλάβετε κάποιον ειδικό για την απομάκρυνση του μολύβδου. Ο μόλυβδος μπορεί να εισέλεθει στο νερό της βρύσης μέσω της διάβρωσης των αγωγών, ιδιαίτερα σε σπίτια που έχουν χτιστεί πριν το 1986.

Άλλες πιθανές πηγές έκθεσης σε μόλυβδο περιλαμβάνουν:

  • Καλλυντικά. Το όριο για την ποσότητα μολύβδου που μπορεί να περιέχει το κραγιόν είναι 10 μονάδες ανά 10 δισεκατομμύρια, ωστόσο ορισμένες μάρκες περιέχουν υψηλότερες ποσότητες. Προτιμήστε προϊόντα με χαμηλή περιεκτικότητα σε μόλυβδο.
  • Βαφές για τα Μαλλιά. Τον Οκτώβριο του 2018, απαγορεύτηκε η χρήση οξικού μολύβδου στις βαφές για τα μαλλιά. Ωστόσο, στις εταιρίες δόθηκε διάστημα 1 έτους για να συμμορφωθούν με την παραπάνω οδηγία, επομένως ελέγχετε πάντα το περιεχόμενο των προϊόντων, ιδιαίτερα αυτών που χρησιμοποιούνται για τη βαφή γκρίζων τριχών.
  • Φυτικές Θεραπείες και Συμπληρώματα. Αρκετά κινεζικά βότανα μπορεί να περιέχουν μόλυβδο, όπως φαίνεται από τις υψηλές ποσότητες του μετάλλου στο αίμα αυτών που τα χρησιμοποιούν.
  • Μαγειρικά Σκεύη. Η μαγειρική ή τα γεύματα σε κεραμικά προϊόντα με μόλυβδο, μπορεί να προκαλέσει δηλητηρίαση από το μέταλλο αυτό. Διάφορα μαγαζιά έχουν ειδικά κιτ με τα οποία μπορείτε να εξετάσετε τα παραπάνω προϊόντα για την παρουσία μολύβδου.

Καθώς ακόμα και οι μικρές ποσότητες μολύβδου μπορούν να προκαλέσουν προβλήματα, κάντε τα απαραίτητα βήματα για να ελαχιστοποιήσετε την έκθεσή σας στο επικίνδυνο αυτό μέταλλο.

Βιβλιογραφία: Harvard Health