Η φλεγμονή και οι θρομβώσεις που παρατηρούνται στα πολύ σοβαρά περιστατικά της COVID-19 αποδίδονται στην παθολογική δράση των αντισωμάτων που ενεργοποιούν τα αιμοπετάλια στους πνεύμονες.

Στο παραπάνω συμπέρασμα κατέληξε μία μελέτη που δημοσιεύτηκε στο επιστημονικό περιοδικό Blood. Όπως έδειξε, τα αντισώματα που παράγονται για να αντιμετωπίσουν τον ιό SARS-CoV-2 τελικά αυξάνουν τη δραστηριότητα των αιμοπεταλίων, γεγονός που οδηγεί σε σχηματισμό απειλητικών για τη ζωή θρόμβων στους ασθενείς με σοβαρή νόσηση. Τα αιμοπετάλια είναι μικρά κύτταρα που βρίσκονται στο αίμα και σχηματίζουν θρόμβους με σκοπό να αντιμετωπιστεί η αιμορραγία. Ωστόσο, όταν τα αιμοπετάλια δεν λειτουργούν φυσιολογικά μπορεί να παρουσιαστούν επικίνδυνες επιπλοκές, όπως εγκεφαλικό επεισόδιο ή έμφραγμα του μυοκαρδίου.

Στα πλαίσια της έρευνας, οι επιστήμονες εξέτασαν ασθενείς με σοβαρά συμπτώματα COVID-19, από τους οποίους έλαβαν δείγματα αίματος. Από τα δείγματα αυτά απομόνωσαν τα αντισώματα που στόχευαν την πρωτεΐνη ακίδα, τα οποία και κλωνοποίησαν στο εργαστήριο. Όπως διαπιστώθηκε, τα μικρά σάκχαρα που βρίσκονται στην επιφάνεια των παραπάνω αντισωμάτων διαφέρουν από αυτά που παρατηρούνται στα αντισώματα υγιών εθελοντών. Όταν, μάλιστα, το αίμα υγιών εθελοντών εκτέθηκε στα παθολογικά αντισώματα που είχαν απομονωθεί από τους ασθενείς με COVID-19, η δραστηριότητα των αιμοπεταλίων αυξήθηκε σημαντικά.

Οι επιστήμονες παρατήρησαν επίσης ότι η παραπάνω αντίδραση των αιμοπεταλίων είναι δυνατό να προληφθεί με τη χορήγηση φαρμάκων που αναστέλλουν τη δράση των αιμοπεταλίων ή την ανοσιακή απόκριση. Το γεγονός αυτό δείχνει ότι τα παραπάνω φάρμακα πιθανώς έχουν χρησιμότητα στην αντιμετώπιση της COVID-19.

Μία νέα έρευνα από το Imperial College London και το Imperial College Healthcare NHS Trust (MATIS) εξετάζει ήδη την αποτελεσματικότητα των παραπάνω φαρμάκων σε ασθενείς που νοσηλεύονται στη Μεγάλη Βρετανία προκειμένου να διαπιστώσει αν μπορούν να περιορίσουν τον κίνδυνο θρομβώσεων.

Η παρούσα μελέτη προσφέρει επαρκή δεδομένα τα οποία στοιχειοθετούν μία επιστημονική βάση για τη μελέτη MATIS και οι δύο ομάδες συνεργάζονται ήδη στα πλαίσια της τελευταίας έρευνας.

Μέχρι σήμερα δεν υπήρχαν δεδομένα σχετικά με τα αίτια ενεργοποίηση των αιμοπεταλίων που οδηγούν σε εμφάνιση θρομβώσεων στους ασθενείς με COVID-19. Τελικά, σύμφωνα με τις παρατηρήσεις της παρούσας μελέτης, η ανοσιακή απόκριση που έχει ως στόχο να μας προστατεύσει από τη λοίμωξη καταλήγει τελικά να προκαλεί βλάβες, ιδιαίτερα στους ασθενείς που νοσούν σοβαρά. Κατά συνέπεια, τα αντισώματα που παράγονται με σκοπό να αντιμετωπίσουν τον SARS-CoV-2 τελικά ενισχύουν τη δραστηριότητα των αιμοπεταλίων, τα οποία σχηματίζουν θρόμβους, παρά το γεγονός ότι δεν υπάρχει κάποια πηγή αιμορραγίας.

Η παρούσα μελέτη έχει ιδιαίτερη σημασία καθώς εξηγεί τους μηχανισμούς για το σχηματισμό θρόμβων στους ασθενείς με COVID-19 προσφέροντας παράλληλα κατευθυντήριες γραμμές σχετικά με την πρόληψη της παραπάνω επιπλοκής.

«Στην αρχή της πανδημίας ήταν εμφανές ότι η λοίμωξη οδηγεί σε υπερβολική ενεργοποίηση του ανοσοποιητικού συστήματος, καθώς και θρομβώσεις. Αρκετά από τα περιστατικά είχαν καταλήξει εξ’ αιτίας των παραπάνω επιπλοκών», υποστήριξε ο Nichola Cooper, επικεφαλής της μελέτης MATIS.

«Έχοντας εξετάσει και άλλες μελέτες σχετικά με τη φλεγμονή και τις θρομβώσεις πιστεύω ότι αρκετά από τα φάρμακα που χρησιμοποιούμε σε άλλες διαταραχές του αίματος θα μπορούσαν να χορηγηθούν και στους ασθενείς με COVID-19. Θα πρέπει να περιμένουμε τα αποτελέσματα της μελέτης MATIS προκειμένου να είμαστε βέβαιοι, ωστόσο προς το παρόν φαίνεται ότι τα φάρμακα αυτά μπορούν να περιορίσουν τη φλεγμονώδη απόκριση, καθώς και τον κίνδυνο σχηματισμού θρόμβων», κατέληξε ο ίδιος.