Μία μεγάλη έρευνα παρατήρησης δεν έδειξε οφέλη από τη θεραπεία με στατίνες στην πρωτογενή πρόληψη της αθηροσκληρωτικής καρδιαγγειακής νόσου ή τη θνησιμότητα από όλα τα αίτια στους ηλικιωμένους άνω των 75 ετών χωρίς διαβήτη. Η αθηροσκληρωτική καρδιαγγειακή νόσος περιλαμβάνει τη στεφανιαία νόσο και το εγκεφαλικό επεισόδιο.

Για τους ασθενείς με διαβήτη τύπου 2, ωστόσο, οι στατίνες μείωσαν τον κίνδυνο αθηροσκλήρωσης και θανάτου μέχρι την ηλικία των 85 ετών, όπως ανέφεραν οι ερευνητές.

«Η συνταγογράφηση στατινών στους ηλικιωμένους πρέπει να περιοριστεί σε αυτούς που θα έχουν οφέλη από αυτές, όπως οι ασθενείς με διαβήτη τύπου 2, σύμφωνα με τα αποτελέσματά μας», είπε ο επικεφαλής της έρευνας Ραφέλ Ράμος.

«Η απόφαση για τη χορήγηση στατινών πρέπει να είναι εξατομικευμένη στους ηλικιωμένους», συμπλήρωσε. Ο ίδιος τόνισε ότι χρειάζονται εργαλεία για τον υπολογισμό του κινδύνου στους ηλικιωμένους, έτσι ώστε να μπορεί να ληφθεί ευκολότερα η απόφαση αν πρέπει να γίνει προληπτική χορήγηση.

Η έρευνα δημοσιεύτηκε στις 5 Σεπτεμβρίου στο BMJ.

Οι συνταγογραφήσεις στατινών στους ηλικιωμένους έχουν αυξηθεί τις τελευταίες δεκαετίες, χωρίς ωστόσο να υπάρχουν αρκετά στοιχεία που να υποστρίζουν τη χορήγησή τους σε αυτούς και ιδιαίτερα στους ηλικιωμένους άνω των 75 ετών.

Οι ερευνητές χρησιμοποίησαν πληροφορίες από τη βάση δεδομένων Catalan για την πρωτοβάθμια φροντίδα υγείας. Εξέτασαν συνολικά δεδομένα από 46.864 άτομα ηλικίας άνω των 75 ετών (μέσο όρο ηλικίας 77, 63% γυναίκες) χωρίς ιστορικό καρδιαγγειακής νόσου μεταξύ των ετών 2006 και 2015. 7502 άτομα (16.0%) έπαιρναν κάποια στατίνη και 7880 άτομα (16.8%) είχαν διαβήτη τύπου 2. Οι ερευνητές παρακολούθησαν την πορεία του κάθε ασθενούς για 5.6 χρόνια κατά μέσο όρο.

Στους ασθενείς χωρίς διαβήτη, η θεραπεία με στατίνες δεν σχετίστηκε με μειωμένο κίνδυνο καρδιαγγειακών παθήσεων ή θνησιμότητας από όλα τα αίτια τόσο στην ομάδα 75-84 ετών, όσο και στην ομάδα άνω των 85 ετών, παρά το γεγονός ότι ο καρδιαγγειακός κίνδυνος στις 2 ομάδες ήταν πάνω από το όριο στο οποίο, σύμφωνα με τις οδηγίες, πρέπει να χορηγηθούν προληπτικά στατίνες.

Στους ασθενείς με διαβήτη, ωστόσο, η θεραπεία με στατίνες σχετίστηκε με μείωση των καρδιαγγειακών παθήσεων κατά 24% και θνησιμότητας από όλα τα αίτια κατά 16% στα άτομα ηλικίας 75-84 ετών. Η προστατευτική αυτή δράση παρουσίασε σημαντική μείωση μετά την ηλικία των 85 ετών.

«Τα παραπάνω αποτελέσματα δεν υποστηρίζουν τη χορήγηση στατινών στους ηλικιωμένους, εκτός αν ανήκουν σε κατηγορία με αυξημένο κίνδυνο, όπως οι ηλικιακή ομάδα 75-84 με διαβήτη τύπου 2», είπαν οι ερευνητές.

Το σημαντικό κομμάτι της έρευνας, πρόσθεσαν, ήταν η υψηλή ποιότητα των δεδομένων από τα ηλεκτρονικά αρχεία τα οποία έδωσαν ένα μεγάλο δείγμα που ανταποκρίνεται σε καταστάσεις που απαντώνται συχνά στην κλινική πράξη. Ωστόσο, πρέπει να τονιστεί ότι η μελέτη ήταν μία έρευνα παρατήρησης, επομένως δεν μπορεί να στοιχειοθετήσει σχέση αιτίας-αποτελέσματος και δεν είναι δυνατό να γίνει προσαρμογή για όλους τους παράγοντες που μπορεί να επηρέασαν τα αποτελέσματα.

Σε μία ανακοίνωση, ο Άινταν Ράιαν από το Πανεπιστήμιο του Σαουθάμπτον, δήλωσε ότι τα ευρήματα αυτά είναι απλά παρατηρήσεις και πρέπει να ελεγχθούν από τυχαιοποιημένες μελέτες «έτσι ώστε να αποκλειστούν όλοι οι παράγοντες που δεν ήταν δυνατό να εξεταστούν από αυτή τη βάση δεδομένων».

Ο ίδιος τονίζει ότι αυτή τη στιγμή διεξάγεται μία έρευνα στην Αυστραλία (η έρευνα STAREE), η οποία συγκρίνει τα 40mg ατορβαστατίνης με ένα placebo για την πρωτογενή πρόληψη στους ηλικιωμένους άνω των 70 ετών.

«Οι ερευνητές ελπίζουν ότι στην έρευνά τους θα λάβουν μέρος πάνω από 18000 εθελοντές και τα αποτελέσματά τους θα δημοσιευτούν το 2022», συμπλήρωσε. «Η πρόκληση για τους ερευνητές θα είναι να διατηρήσουν την έρευνα για αρκετό χρόνο έτσι ώστε να παρατηρηθούν οι επιδράσεις στις παθήσεις με προοδευτική εμφάνιση, όπως η έκπτωση των γνωστικών λειτουργιών».

Εν τω μεταξύ, ο Ράιαν, συνιστά ότι η χορήγηση στατινών πρέπει να γίνεται ανάλογα με την προτίμηση του κάθε ασθενούς και τις οδηγίες του γιατρού.

Βιβλιογραφία: Medscape