Η εποχή της γρίπης έχει ήδη ξεκινήσει και σύμφωνα με τις εκτιμήσεις αναμένεται να είναι λιγότερο σοβαρή φέτος σε σχέση με πέρσι. Το 2017-2018 η γρίπη προκάλεσε εκατοντάδες χιλιάδες νοσηλείες και δεκάδες χιλιάδες θανάτους παγκοσμίως, οι περισσότεροι από τους οποίους αφορούσαν ηλικιωμένους άνω των 65 ετών.

Γιατί όμως η περσινή εποχική γρίπη ήταν τόσο θανατηφόρος; Σύμφωνα με τους ειδικούς το εμβόλιο που χρησιμοποιήθηκε δεν είχε μεγάλη αποτελεσματικότητα καθώς προσέφερε μόλις 40% προστασία από τα στελέχη του ιού που τελικά κυκλοφόρησαν. Αυτό σημαίνει ότι όσοι είχαν κάνει το εμβόλιο είχαν μόλις 40% μειωμένη πιθανότητα να νοσήσουν από τον ιό.

Δυσκολία στην παραγωγή του εμβολίου

Η πρόβλεψη των στελεχών της γρίπης που θα κυκλοφορήσουν, και επομένως πρέπει να συμπεριληφθούν στο εμβόλιο, αποτελεί πάντοτε ρίσκο. Γίνεται συνήθως αρκετούς μήνες πριν, καθώς χρειάζονται μήνες για να παραχθούν αρκετά εμβόλια για τα εκατομμύρια των ανθρώπων που θα εμβολιαστούν. Ωστόσο, ο ιός της γρίπης συνεχώς μεταλλάσσεται με αποτέλεσμα οι ιοί που επιλέχθηκαν για το εμβόλιο να έχουν αλλάξει μέχρι να ξεκινήσει η εποχή της γρίπης.

Το φετινό τριδύναμο εμβόλιο προστατεύει από 2 ιούς influenza A και έναν ιό influenza Β, με τους δύο από τους τρεις ιούς να είναι διαφορετικοί σε σχέση με πέρσι. Το τετραδύναμο εμβόλιο (το οποίο καλύπτει τέσσερα διαφορετικά είδη του ιού της γρίπης) προστατεύει από έναν ακόμα ιό Β.

Χρειάζεστε άλλα εμβόλια;

Όταν κάνετε το εμβόλιο της γρίπης, ρωτήστε τον γιατρό σας αν πρέπει να κάνετε και άλλα εμβόλια όπως:

Το εμβόλιο του έρπητα ζωστήρα

Το εμβόλιο αυτό πρέπει να γίνεται σε όλους τους ενήλικες άνω των 50 ετών. Το εμβόλιο προστατεύει από τον ιό της ανευμευλογιάς-έρπητα ζωστήρα, ο οποίος ευθύνεται για τις 2 παραπάνω νόσους.

Το εμβόλιο του τετάνου

Αν δεν θυμάστε ποια είναι η τελευταία φορά που κάνατε ενισχυτική δόση του παραπάνω εμβολίου, μάλλον πρέπει να κάνετε και αυτό το εμβόλιο. Προστατεύει από τον τέτανο, μία πάθηση που προκαλείται από τραυματισμούς με συγκεκριμένα αντικείμενα.

Το εμβόλιο του πνευμονιόκοκκου

Το εμβόλιο αυτό, το οποίο προστατεύει από την πνευμονία, τη βακτηριαιμία και τη μηνιγγίτιδα, πρέπει να γίνεται σε όλους τους ενήλικες άνω των 65 ετών. Γίνεται σε δύο δόσεις. Αρχικά χορηγείται μία δόση του PCV13 και στη συνέχεια μία δόση του PPSV23 έξι έως 12 μήνες αργότερα. Αν έχετε ήδη κάνει το PPSV23, τότε κάντε το PCV13 ένα χρόνο αργότερα. Αν κάνατε το PCV13 πριν την ηλικία των 65 ετών, δεν θα χρειαστείτε άλλη δόση.

Τριδύναμο ή Τετραδύναμο;

Οι ηλικιωμένοι πρέπει να κάνουν πάντοτε το τετραδύναμο εμβόλιο, εφόσον αυτό είναι διαθέσιμο, καθώς προστατεύει από περισσότερα στελέχη του ιού. Ωστόσο, στις περιπτώσεις που δεν είναι δυνατό να γίνει το τετραδύναμο εμβόλιο, πρέπει να γίνεται άμεσα το τριδύναμο γιατί η προστασία που προσφέρει είναι απαραίτητη στα άτομα της τρίτης ηλικίας.

Ιδιαίτερα για τα άτομα αυτής της ηλικιακής ομάδας, το εμβόλιο της γρίπης έχει μεγάλη σημασία, καθώς σύμφωνα με δεδομένα από την περσινή χρονιά, η πλειοψηφία των θανάτων από τη γρίπη (71-85%) αλλά και των νοσηλειών που σχετίζονται με αυτή (54-70%) αφορούν ηλικιωμένους άνω των 65 ετών.

Οι ασθενείς με καρδιακές, πνευμονικές ή νεφρικές νόσους καθώς και αυτοί που έχουν κατεσταλμένο ανοσοποιητικό σύστημα, κινδυνεύουν περισσότερο από τις επιπλοκές της γρίπης.

Το εμβόλιο της γρίπης είναι σημαντικό και για τα παιδιά. Δεδομένα έδειξαν ότι από τα παιδιά που κατέληξαν πέρσι από τον ιό, το 80% δεν είχε κάνει το εμβόλιο της γρίπης.

Τι πρέπει να κάνετε

Επικοινωνήστε με τον γιατρό σας για να σας ενημερώσει ποιο είναι το εμβόλιο που πρέπει να κάνετε. Εκτός αν έχετε σοβαρή αλλεργία στο αυγό, θα σας προτείνει το τυπικό τετραδύναμο εμβόλιο. Άλλες γενικές οδηγίες σχετικά με το εμβόλιο περιλαμβάνουν:

  • Μην κάνετε το εμβόλιο όταν νοσείτε. Το ανοσοποιητικό σας σύστημα πρέπει να είναι σε καλή κατάσταση για να μπορεί να έχει καλή απόκριση στο εμβόλιο.
  • Θυμηθείτε ότι το εμβόλιο χρειάζεται 2 εβδομάδες μέχρι να μπορεί να προσφέρει προστασία.
  • Κάντε το εμβόλιο όσο το δυνατόν νωρίτερα, έτσι ώστε να είστε προστατευμένοι για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα.
  • Ακολουθήστε τους κανόνες υγιεινής για να αποφύγετε να μολυνθείτε ή να μεταδώσετε τον ιό της γρίπης. Για παράδειγμα, πλένετε τα χέρια σας (με σαπούνι και νερό ή αντισηπτικό) και καλύπτετε το στόμα και τη μύτη σας όταν βήχετε ή φτερνίζεστε.

Σε περίπτωση που νοσήσετε

Κάποιες φορές, οι προσπάθειές σας να αποφύγετε τη γρίπη μπορεί να αποτύχουν (ακόμα κι αν έχετε εμβολιαστεί). Η γρίπη μεταδίδεται όταν κάποιος φορέας του ιού βήχει, φτερνίζεται ή μιλάει. Τα σταγονίδια του ιού μπορεί να ταξιδέψουν ακόμα και 2 μέτρα. Μπορείτε επίσης να μολυνθείτε με τον ιό όταν αγγίξετε μία επιφάνεια που έχει σωματίδιά του, όπως για παράδειγμα ένα πόμολο, και στη συνέχεια να αγγίξετε τη μύτη ή το στόμα σας.

Αν παρουσιάσετε συμπτώματα γρίπης όπως αίσθημα κόπωσης, αδυναμία, μυαλγίες, πονόλαιμο, ρινική συμφόρηση και πυρετό, επικοινωνήστε με τον γιατρό σας άμεσα. Τα αντιιικά φάρμακα παρουσιάζουν τη μέγιστη αποτελεσματικότητα κατά τις πρώτες δύο ημέρες της νόσησης επομένως είναι σημαντικό να σας χορηγηθούν άμεσα.

Στις περισσότερες περιπτώσεις, η νόσος θα παρέλθει μέσα σε 1-2 εβδομάδες αν παραμείνετε στο σπίτι, ξεκουραστείτε και πίνετε αρκετά υγρά.

Αν δεν παρουσιάσετε βελτίωση ή αν εμφανίσετε συμπτώματα όπως δύσπνοια, βήχα με παραγωγή πτυέλων με χρώση, δυσκολία στην αναπνοή ή υψηλό πυρετό, επικοινωνήστε με τον γιατρό σας. Η γρίπη μπορεί να προκαλέσει πνευμονία ή άλλες σοβαρές επιπλοκές, επομένως δεν πρέπει να υποτιμάται.

Βιβλιογραφία: Harvard Health