Η ηπατίτιδα Α είναι μία εξαιρετικά μεταδοτική λοίμωξη του ήπατος που προκαλείται από τον ομώνυμο ιό (Hepatitis A Virus). Όλοι οι ιοί που προκαλούν ηπατίτιδες προκαλούν φλεγμονή και επηρεάζουν τη λειτουργία του ήπατος.

Η νόσος μεταδίδεται συνήθως από μολυσμένα τρόφιμα ή το νερό ή μέσω επαφής με ένα άτομο μολυσμένο από τον ιό. Οι ήπιες περιπτώσεις ηπατίτιδας Α δεν χρειάζονται θεραπεία και οι περισσότεροι ασθενείς αναρρώνουν πλήρως χωρίς μόνιμες ηπατικές βλάβες.

Συμπτώματα της Ηπατίτιδας Α

Τα παιδιά ηλικίας κάτω των 6 ετών συνήθως δεν παρουσιάζουν συμπτώματα. Τα παιδιά μεγαλύτερης ηλικίας καθώς και οι ενήλικες μπορεί να παρουσιάσουν αρκετά συμπτώματα μεταξύ των οποίων:

  • Πυρετό
  • Αίσθημα κόπωσης
  • Κοιλιακό άλγος (ειδικά στην περιοχή του ήπατος)
  • Ωχρά κόπρανα
  • Σκουρόχρωμα ούρα
  • Απώλεια της όρεξης
  • Ανεξήγητη απώλεια βάρους
  • Ίκτερο (κίτρινη χροιά δέρματος και οφθαλμών)

Τα συμπτώματα εμφανίζονται συνήθως 15-50 ημέρες μετά τη μόλυνση από τον ιό.

Αίτια και τρόπος μετάδοσης της Ηπατίτιδας Α

Ο ιός συνήθως μεταδίδεται με την κατανάλωση τροφίμων ή ποτών μολυσμένων με κόπρανα που περιέχουν τον ιό. Μετά την κατανάλωση, ο ιός ταξιδεύει στο ήπαρ μέσω της κυκλοφορίας του αίματος όπου προκαλεί φλεγμονή και οίδημα.

Ο ιός μπορεί επίσης να μεταδοθεί με την επαφή με ένα φορέα του ιού. Γενικότερα μπορεί να μολυνθείτε από τον ιό της ηπατίτιδας Α αν:

  • Καταναλώσετε φαγητό που έχει μαγειρευτεί από ένα άτομο μολυσμένο από τον ιό
  • Καταναλώσετε οστρακοειδή μολυσμένα με νερό αποβλήτων
  • Έχετε σεξουαλική επαφή χωρίς προστασία με ένα άτομο μολυσμένο από τον ιό
  • Πιείτε μολυσμένο νερό
  • Έρθετε σε επαφή με κόπρανα που περιέχουν τον ιό

Αν μολυνθείτε με τον ιό, μπορείτε να τον μεταδώσετε ακόμα και 2 εβδομάδες πριν εμφανιστούν συμπτώματα. Η περίοδος μετάδοσης διαρκεί μέχρι και 1 εβδομάδα μετά την εμφάνιση των συμπτωμάτων.

Παράγοντες κινδύνου για την Ηπατίτιδα Α

Διατρέχετε αυξημένο κίνδυνο να μολυνθείτε με ηπατίτιδα Α αν:

  • Ταξιδεύετε ή δουλεύετε σε περιοχές όπου η ηπατίτιδα Α είναι κοινή, ειδικά σε χώρες με χαμηλή υγιεινή ή έλλειψη καθαρού νερού
  • Δουλεύετε σε νηπιαγωγείο ή σχολείο
  • Είστε ομοφυλόφιλος άνδρας
  • Είστε φορέας ή νοσείτε από τον ιό HIV
  • Πάσχετε από κάποια διαταραχή της πηκτικότητας, όπως η αιμορροφιλία
  • Χρησιμοποιείτε απαγορευμένες ουσίες
  • Ζείτε με κάποιον που έχει Ηπατίτιδα Α
  • Έχετε σεξουαλική επαφή με ένα φορέα του ιού

Επιπλοκές της Ηπατίτιδας Α

Αντιθέτως με τα άλλα είδη ηπατίτιδας, η ηπατίτιδα Α δεν είναι χρόνια νόσος και δεν προκαλεί μόνιμες βλάβες στο ήπαρ.

Σε σπάνιες περιπτώσεις, η ηπατίτιδα Α μπορεί να προκαλέσει ηπατική ανεπάρκεια, κυρίως σε ηλικιωμένους ασθενείς ή ασθενείς με χρόνιες ηπατικές παθήσεις. Η οξεία ηπατική ανεπάρκεια απαιτεί νοσηλεία για την παρακολούθηση και αντιμετώπιση. Κάποιοι ασθενείς με οξεία ηπατική ανεπάρκεια ενδέχεται να χρειαστούν μεταμόσχευση.

Διάγνωση της Ηπατίτιδας Α

Η διάγνωση της ηπατίτιδας Α γίνεται με μία εξέταση αίματος. Αυτή θα ανιχνεύσει την παρουσία (ή απουσία) του ιού στο αίμα για να επιβεβαιώσει τη διάγνωση.

Αρκετοί ασθενείς με ηπατίτιδα Α παρουσιάζουν ελάχιστα συμπτώματα χωρίς την παρουσία ικτέρου. Ο ίκτερος αποτελεί το χαρακτηριστικό σύμπτωμα σε όλες τις ηπατίτιδες επομένως η απουσία του καθιστά πολύ δύσκολη τη διάγνωση με την κλινική εξέταση. Αρκετές φορές η ηπατίτιδα Α δεν διαγιγνώσκεται, ωστόσο ο κίνδυνος επιπλοκών είναι ελάχιστος.

Θεραπεία της Ηπατίτιδας Α

Δεν υπάρχει ειδική θεραπεία για την ηπατίτιδα Α καθώς στις περισσότερες περιπτώσεις το ανοσοποιητικό σύστημα μπορεί να αντιμετωπίσει τον ιό εύκολα. Στην πλειοψηφία των ασθενών η ηπατίτιδα Α θεραπεύεται μέσα σε ένα διάστημα 6 μηνών χωρίς να αφήσει κάποια μόνιμη βλάβη.

Η αντιμετώπιση της ηπατίτιδας Α επικεντρώνεται στην ανακούφιση από τα συμπτώματα. Συνήθως περιλαμβάνει:

  • Ξεκούραση: Αρκετοί ασθενείς με ηπατίτιδα Α έχουν αίσθημα κόπωσης και αδιαθεσίας.
  • Αντιμετώπιση της ναυτίας: Η ναυτία μπορεί να μειώσει την όρεξη. Προσπαθήστε να τρώτε πολλά μικρά γεύματα κατά τη διάρκεια της ημέρας παρά λίγα μεγάλα. Επίσης, αν έχετε ναυτία προτιμάτε τρόφιμα πλούσια σε θερμίδες. Για παράδειγμα πιείτε πορτοκαλάδα ή γάλα αντί για νερό.
  • «Ξεκούραση» του ήπατος: Αρκετά φάρμακα καθώς και το αλκοόλ μεταβολίζονται στο ήπαρ. Αν πάσχετε από ηπατίτιδα, αποφύγετε την κατανάλωση αλκοόλ. Ρωτήστε επίσης τον γιατρό σας αν η απορρόφηση των φαρμάκων που παίρνετε επηρεάζεται από την ηπατίτιδα.

Οδηγίες για την πρόληψη της Ηπατίτιδας Α

Το εμβόλιο της ηπατίτιδας Α είναι ο καλύτερος τρόπος πρόληψης της νόσου. Χορηγείται σε 2 δόσεις σε ένα διάστημα 6-12 μηνών. Αν πρόκειται να ταξιδέψετε σε μία χώρα που οι συνθήκες υγιεινής δεν είναι καλές, πρέπει να εμβολιαστείτε εγκαίρως. Η ανοσία αναπτύσσεται περίπου 2 εβδομάδες μετά τη χορήγηση της 1ης δόσης του εμβολίου.

Για να μειώσετε την πιθανότητά σας να μολυνθείτε με τον ιό πρέπει επίσης:

  • Να πλένετε τα χέρια σας με σαπούνι και καθαρό ζεστό νερό πριν το φαγητό καθώς και μετά την τουαλέτα.
  • Προτιμάτε εμφιαλωμένο νερό σε αναπτυσσόμενες χώρες ή σε χώρες όπου η ηπατίτιδα Α είναι κοινή.
  • Τρώτε σε καθαρά, πιστοποιημένα εστιατόρια
  • Αποφεύγετε τα φρούτα και λαχανικά που προέρχονται από χώρες με χαμηλές συνθήκες υγιεινής

Πηγή: MayoClinic, Healthline

Για περισσότερες πληροφορίες σε πολλά ακόμα ενδιαφέροντα θέματα pathologia.eu