Αρκετούς μήνες μετά την εμφάνιση του SARS-CoV-2 και την κυκλοφορία του σε παγκόσμιο επίπεδο, υπάρχουν ακόμα αρκετά που δεν γνωρίζουμε σχετικά με τη μετάδοση του ιού από τις επιφάνειες και το ποσοστό των νέων μολύνσεων που αποδίδεται σε αυτό το μηχανισμό.

Μία συστηματική μελέτη της βιβλιογραφίας σχετικά με τη μετάδοση του SARS-CoV-2 από τις επιφάνειες εξέτασε συνολικά 78 έρευνες, η πλειοψηφία των οποίων είχαν επικεντρωθεί περισσότερο στα νοσοκομεία. Ωστόσο, παρά το μεγάλο μέγεθος της παραπάνω μελέτης, υπάρχουν ακόμα αρκετά ερωτήματα που δεν κατάφερε να απαντήσει σχετικά με τη διάρκεια επιβίωσης του SARS-CoV-2 στις επιφάνειες.

Επιπλέον, δεν είναι ακόμα σαφές αν η απολύμανση των επιφανειών μπορεί να περιορίσει τα ποσοστά μολύνσεων, σύμφωνα με τη μελέτη που παρουσιάστηκε στο ετήσιο συνέδριο του American Society of Tropical Medicine & Hygiene.

Γνωρίζουμε σήμερα ότι ο καθαρισμός των επιφανειών με νερό και αντισηπτικά είναι ένα ιδιαίτερα αποτελεσματικό μέτρο στην πρόληψη μετάδοσης παθογόνων κατά τη διάρκεια μίας επιδημίας. Οι επιστήμονες της παρούσας μελέτης θέλησαν να εξετάσουν τη διαθέσιμη βιβλιογραφία προκειμένου να διαπιστώσουν αν η παραπάνω προσέγγιση μπορεί να περιορίσει τη μετάδοση του SARS-CoV-2.

Οι δύο βάσεις δεδομένων που χρησιμοποίησαν ήταν το NIH COVID-19 Portfolio και το CDC COVID-19 Research Articles Downloadable Database. Η αναζήτηση τούς οδήγησε σε 78 έρευνες, οι οποίες είχαν ασχοληθεί με τη διάρκεια παραμονής του SARS-CoV-2 στις επιφάνειες, τον καθαρισμό των επιφανειών και τη μόλυνση των επιφανειών με τον ιό.

Στις 35 έρευνες που είχαν εξετάσει τις διάφορες επιφάνειες ανάλογα με το χώρο που βρίσκονται, διαπιστώθηκε ότι το υψηλότερο ποσοστό επιφανειών με σωματίδια του ιού ήταν τα δωμάτια των ασθενών με COVID-19 και ακολούθησαν οι επιφάνειες των διαγνωστικών εργαστηρίων.

Οι 25 έρευνες που είχαν λάβει δείγματα από δωμάτια ασθενών με COVID-19, διαπίστωσαν ότι υπήρχε ιικό RNA στα ποτήρια, το στρώμα, αλλά και τις βάσεις του κρεβατιού.

5 έρευνες εξέτασαν επιφάνειες ή αντικείμενα που έρχονται σε επαφή με ασθενείς τόσο εντός όσο και εκτός του σπιτιού. Οι έρευνες αυτές διαπίστωσαν ότι υπάρχουν υψηλές συγκεντρώσεις του ιού στον προστατευτικό εξοπλισμό (όπως οι μάσκες), αλλά και σε ηλεκτρονικές συσκευές όπως το ποντίκι του υπολογιστή και η τηλεόραση.

7 έρευνες ασχολήθηκαν ειδικά με τη διάρκεια παραμονής του SARS-CoV-2 στις επιφάνειες, εξετάζοντας συνολικά 29 διαφορετικές επιφάνειες. 9 έρευνες εξέτασαν τον ανοξείδωτο χάλυβα και το πλαστικό. Άλλες έρευνες επικεντρώθηκαν περισσότερο στο γυαλί, τα πλαστικά γάντια και το αλουμίνιο.

Το συμπέρασμα στο οποίο κατέληξαν οι παραπάνω έρευνες σχεδόν στο σύνολό τους ήταν ότι η διάρκεια παραμονής του ιού στα παραπάνω υλικά εξαρτάται από τη θερμοκρασία και την υγρασία. Συγκεκριμένα, καθώς οι τελευταίες αυξάνονται, η διάρκεια ημίσειας ζωής του ιού στις επιφάνειες μειώνεται.

Στη συστηματική μελέτη εξετάστηκαν επίσης 20 διαφορετικά αντισηπτικά ως προς την αποτελεσματικότητά τους ενάντια στον SARS-CoV-2. 9 έρευνες επικεντρώθηκαν στα παραπάνω, διαπίστωσαν ότι η αποτελεσματικότητα εξαρτάται από τη δόση και τη διάρκεια έκθεσης στο αντισηπτικό.

3 μελέτες που ασχολήθηκαν με την απομάκρυνση του SARS-CoV-2 από τις επιφάνειες, παρατήρησαν ότι η έκθεση της επιφάνειας στο ηλιακό φως για 60 λεπτά ή περισσότερο μπορεί να απομακρύνει τα σωματίδια, ενώ ο ίδιος στόχος επιτυγχάνεται και με την έκθεση για 2 λεπτά ή περισσότερο σε UV-C ακτινοβολία.

Πρέπει να τονιστεί στο σημείο αυτό ότι οι έρευνες που εξετάστηκαν από τη μελέτη είχαν μεγάλη ετερογένεια, επομένως είναι δύσκολο να γίνουν συγκρίσεις όταν κάθε έρευνα έχει εξετάσει διαφορετικά συγκέντρωση και διάρκεια επαφής με την επιφάνεια.

Προκειμένου να έχουμε οριστικές απαντήσεις στα παραπάνω ερωτήματα σχετικά με τη διάρκεια παραμονής του ιού στις επιφάνειες, θα πρέπει να γίνουν νέες, πιο λεπτομερείς έρευνες.

Φωτογραφία: Matilda Wormwood