Το 2ο κύμα κρουσμάτων του COVID-19 έχει ήδη ξεκινήσει στο Βόρειο Ημισφαίριο και αρκετές χώρες εφαρμόζουν ήδη lockdown με σκοπό να περιορίσουν την επιβάρυνση του συστήματος υγείας. Τόσο ο COVID-19 όσο και η γρίπη θα κυκλοφορήσουν φέτος το χειμώνα και να προκαλέσουν μία διπλή επιδημία. Οι προσπάθειες για τον περιορισμό της πανδημίας του COVID-19 βασίζονται σε μεγάλο βαθμό στην κατανόηση του τρόπου που μεταδίδεται ο ιός, καθώς και στη διάρκεια της ανοσίας μετά από μία λοίμωξη με αυτόν.

Από τα πρώτα περιστατικά του COVID-19 πριν από περίπου 1 χρόνο, η επιστημονική κοινότητα έχει επικεντρωθεί στο νέο κορονοϊό και στους μηχανισμούς που χρησιμοποιεί προκειμένου να προκαλέσει λοίμωξη στον άνθρωπο. Ως αποτέλεσμα, αυτή τη στιγμή αναπτύσσονται ήδη περισσότερα από 100 εμβόλια, ενώ καθημερινά δημοσιεύονται αρκετές έρευνες σχετικά με τον ιό.

Τι έχουμε μάθει όμως από τις παραπάνω έρευνες σχετικά με τον ιό και, συγκεκριμένα, για τον τρόπο που αυτός μεταδίδεται;

Πώς Μεταδίδεται ο SARS-CoV-2;

Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας (WHO) ο COVID-19 μεταδίδεται κυρίως μέσω σταγονιδίων που εκλύονται με την αναπνοή, το φτέρνισμα ή το βήχα. Η μετάδοση του ιού μπορεί να γίνει επίσης και από μολυσμένες επιφάνειες.

Οι περισσότεροι επιστήμονες συμφωνούν ότι το μεγαλύτερο ποσοστό μετάδοσης του COVID-19 συμβαίνει από τη στενή επαφή (σε απόσταση <2 μέτρα) με φορείς του ιού. Πρόσφατα δεδομένα έδειξαν ότι, σε ορισμένες περιπτώσεις, αερολύματα που περιέχουν σωματίδια του ιού μπορεί να παραμείνουν στον αέρα για παρατεταμένη διάρκεια, ιδιαίτερα σε κλειστούς χώρους με περιορισμένο εξαερισμό.

Ποια είναι η Διάρκεια που είναι Μολυσματικός ένας Ασθενής;

Με βάση τα διαθέσιμα δεδομένα, οι ασθενείς με ήπια ή μέτρια συμπτώματα COVID-19 μπορούν να μεταδώσουν τον ιό μέχρι και για 10 ημέρες μετά την αρχική εμφάνιση των συμπτωμάτων. Οι ανοσοκατεσταλμένοι ασθενείς είναι συνήθως μολυσματικοί για μεγαλύτερη διάρκεια η οποία μπορεί να φτάνει ακόμα και τις 20 ημέρες.

Τα δεδομένα σχετικά με τη διάρκεια που είναι μολυσματικοί οι ασθενείς έχουν μεταβληθεί από την αρχή της πανδημίας, ωστόσο δεν ισχύει το ίδιο και για τα μέτρα πρόληψης. Μόλις ένας ασθενής έχει θετικές εξετάσεις ή αρχίσει να παρουσιάζει συμπτώματα, πρέπει να μπει σε καραντίνα.

Εφόσον αυτό είναι δυνατό, θα πρέπει να περιορίσει επίσης τις επαφές του ακόμα και με τα άτομα που ζουν στο ίδιο σπίτι. Ιδανικά, θα πρέπει να κοιμάται σε άλλο δωμάτιο και να χρησιμοποιεί άλλη τουαλέτα, ενώ θα πρέπει επίσης να καθαρίζει κάθε επιφάνεια την οποία αγγίζει. Τα υπόλοιπα άτομα που ζουν στο σπίτι θα πρέπει επίσης να περιορίσουν τις επαφές τους με άλλα άτομα εκτός του σπιτιού.

Σε Ποιο Στάδιο της Λοίμωξης Μεταδίδεται Ευκολότερα ο Ιός;

Εξετάζοντας δεδομένα από 100 επιβεβαιωμένα κρούσματα του COVID-19, επιστήμονες από την Ταϊβάν διαπίστωσαν ότι η μετάδοση του ιού μπορεί να συμβεί ακόμα και στα πολύ πρώιμα στάδια της νόσου, πριν εμφανιστούν συμπτώματα. Αυτό ουσιαστικά σημαίνει ότι η διάγνωση και καραντίνα των περιστατικών που έχουν συμπτώματα, πιθανώς δεν αρκεί για τον περιορισμό της εξάπλωσης του ιού.

Ένας παράγοντας που καθιστά ακόμα δυσκολότερο τον περιορισμό της πανδημίας είναι το γεγονός ότι ένα σημαντικό ποσοστό μετάδοσης του ιού συμβαίνει από ασυμπτωματικού ή προσυμπτωματικούς ασθενείς. Οι ασυμπτωματικοί ασθενείς δεν παρουσιάζουν κανένα σύμπτωμα σε μία λοίμωξη από COVID-19, ενώ οι προσυμπτωματικοί δεν έχουν παρουσιάσει ακόμα συμπτώματα από τον ιό.

Χωρίς την παρουσία συμπτωμάτων, τα παραπάνω άτομα δεν είναι δυνατό να γνωρίζουν ότι είναι φορείς του SARS-CoV-2. Αυτός είναι και ο λόγος που θα πρέπει να γίνονται εξετάσεις του πληθυσμού σε μεγάλη κλίμακα ανεξαρτήτως αν οι ασθενείς έχουν συμπτώματα ή όχι.

Είναι Αλήθεια ότι ο Ιός Γίνεται Περισσότερο Μολυσματικός;

Καθώς ο ιός μεταλλάσσεται συνεχώς, είναι πιθανό να γίνεται περισσότερο μολυσματικός. Ωστόσο, αυτό δεν σημαίνει απαραίτητα ότι θα προκαλεί σοβαρότερη νόσηση.

Τελευταία δεδομένα έδειξαν ότι πιο πρόσφατα στελέχη του ιού έχουν μεταλλάξεις στην περιοχή D614G της πρωτεΐνης ακίδας, οι οποίες συνδέονται με υψηλότερο ιικό φορτίο. Οι ασθενείς με υψηλότερο ιικό φορτίο είναι συνήθως πιο μολυσματικοί.

Μία έρευνα που δημοσιεύτηκε στις 30 Οκτωβρίου στο επιστημονικό περιοδικό mBio εξέτασε την συχνότητα της παραπάνω μετάλλαξης σε 5.085 δείγματα του SARS-COV-2 από ασθενείς στο Τέξας των ΗΠΑ. Το 82% των δειγμάτων είχαν τη μετάλλαξη αυτή το Μάιο, ωστόσο πλέον το ποσοστό αυτό έχει αυξηθεί στο 99%.

Πρέπει να Μπω σε Καραντίνα αν έχω Έρθει σε Επαφή με Επιβεβαιωμένο Κρούσμα;

Ναι. Ο COVID-19 είναι μία πολύ μολυσματική νόσος, επομένως οποιοσδήποτε έχει μολυνθεί με τον ιό ή έχει έρθει σε επαφή με ασθενείς θα πρέπει να μπαίνει σε καραντίνα. Η τελευταία θα πρέπει να έχει διάρκεια 14 ημέρες από την επαφή με το παραπάνω άτομο.

Ωστόσο, υπάρχουν και εξαιρέσεις στον παραπάνω κανόνα. Για παράδειγμα, όσοι έχουν ιστορικό λοίμωξης από COVID-19 στους προηγούμενους 3 μήνες και δεν έχουν πλέον συμπτώματα, δεν είναι απαραίτητο να μπουν σε καραντίνα.

Οι Ασθενείς που έχουν Αναρρώσει Μπορούν να Μεταδώσουν τον Ιό;

Σήμερα έχουν αναφερθεί περιστατικά ασθενών που είχαν θετικές εξετάσεις για τον ιό αρκετές εβδομάδες μετά την αποδρομή των συμπτωμάτων. Προς το παρόν δεν γνωρίζουμε τα αίτια του παραπάνω φαινομένου. Δεν γνωρίζουμε επίσης αν τα άτομα αυτά είναι μολυσματικά.

Σύμφωνα με το CDC, «ορισμένα άτομα μπορεί να έχουν 2 αρνητικές εξετάσεις RT-PCR για τον COVID-19, ωστόσο αργότερα μπορεί να παρουσιάσουν ξανά θετικές εξετάσεις. Δεν μπορούμε να γνωρίζουμε αυτή τη στιγμή αν τα άτομα αυτά είναι μολυσματικά. Δεν έχει επιβεβαιωθεί επίσης ότι τα αντισώματα που αναπτύσσονται για τον SARS-CoV-2 μετά από μία σοβαρή λοίμωξη είναι προστατευτικά».

Μία μετα-ανάλυση που εξέτασε μία σειρά έρευνες διαπίστωσε ότι ορισμένοι ασθενείς που έχουν αναρρώσει από COVID-19 μπορεί να συνεχίσουν να μεταδίδουν το RNA του ιού. Ωστόσο, τα αποτελέσματα της παραπάνω ανάλυσης αμφισβητήθηκαν, καθώς η διαγνωστική εξέταση που χρησιμοποιήθηκε στις έρευνες είχε χαμηλή ακρίβεια.

Στην Κορέα, οι επιστήμονες έχουν διαπιστώσει ότι οι ασθενείς που ανάρρωσαν συνεχίζουν να έχουν ανιχνεύσιμα επίπεδα ιικού RNA, μέχρι και 12 εβδομάδες μετά το εξιτήριο από το νοσοκομείο.