Το τακτικό βούρτσισμα των δοντιών αποτελεί έναν από τους βασικούς παράγοντες για τη διατήρηση της στοματικής υγιεινής. Μπορεί όμως η οδοντόκρεμα που χρησιμοποιούμε για να βελτιώσουμε την υγεία των δοντιών, να είναι επιβλαβής για τα οστά μας; Την παραπάνω πιθανότητα εξέτασε μία νέα έρευνα η οποία ασχολήθηκε ειδικά με την τρικλοσάνη, έναν αντιβακτηριακό παράγοντα που προστίθεται σε αρκετές οδοντόκρεμες με σκοπό να περιορίσει τις λοιμώξεις των ούλων και να βελτιώσει τη στοματική υγιεινή. Όπως παρατήρησαν οι επιστήμονες, για την ουσία αυτή, τα οφέλη πιθανώς δεν υπερβαίνουν τους κινδύνους.

Ένα Γνωστό Αντιμικροβιακό

Η τρικολσάνη είναι ένας αντιβακτηριακός παράγοντας που χρησιμοποιείται εδώ και δεκαετίες. Βρίσκεται σε αρκετά σαπούνια, αντισηπτικά για τα χέρια και αποσμητικά, αλλά και σε ορισμένες οδοντόκρεμες.

Η προσθήκη της τρικλοσάνης στα παραπάνω προϊόντα επιτρέπει στις κατασκευάστριες εταιρίες να προσθέσουν τον όρο «αντιβακτηριακό» στη συσκευασία, αναδεικνύοντας έτσι αυτό το χαρακτηριστικό του προϊόντος. Αν και αυτό δεν έχει αποδειχθεί από έρευνες, τα προϊόντα που περιέχουν τρικλοσάνη μπορούν δυνητικά να προστατεύσουν από τις σοβαρές λοιμώξεις.

Τα τελευταία χρόνια, ωστόσο, αρκετές έρευνες τόσο σε ανθρώπους όσο και σε πειραματόζωα έχουν αναδείξει σημαντικές ανησυχίες σχετικά με τις ανεπιθύμητες ενέργειες των παραπάνω προϊόντων, ορισμένες από τις οποίες είναι:

  • Επάγουν την ανάπτυξη ανθεκτικών βακτηρίων
  • Παρεμβαίνουν στη φυσιολογική λειτουργία των ορμονών. Στα πειραματόζωα, η τσικλοσάνη έχει συνδεθεί με διαταραχές τόσο της λειτουργίας του θυρεοειδούς όσο και της οστικής πυκνότητας.
  • Αυξάνουν τον κίνδυνο αλλεργικών αντιδράσεων, καθώς η μειωμένη έκθεση στα βακτήρια δεν επιτρέπει στον ανοσοποιητικό σύστημα να αναπτυχθεί φυσιολογικά.
  • Προκαλούν βλάβες στους μύες, κάτι που έχει παρατηρηθεί σε ποντίκια, αλλά και σε ανθρώπινα κύτταρα στο εργαστήριο.
  • Προκαλεί άγνωστες επιδράσεις στο περιβάλλον, καθώς αρκετά προϊόντα που περιέχουν τρικλοσάνη καταλήγουν στις αποχετεύσεις και τελικά στα υδάτινα σώματα.

Αν επιβεβαιωθεί ότι η τρικλοσάνη είναι επιβλαβής για τον άνθρωπο, το γεγονός αυτό θα έχει σοβαρές επιδράσεις για τη δημόσια υγεία, καθώς μία πρόσφατη επιδημιολογική μελέτη διαπίστωσε ότι το 75% του πληθυσμού έχει ανιχνεύσιμα επίπεδα τρικλοσάνης στα ούρα.

Η Τρικλοσάνη τα Τελευταία Χρόνια

Πριν από μερικά χρόνια, ζητήθηκε από τις εταιρίες που χρησιμοποιούν τρικλοσάνη στα προϊόντα καθαρισμού να φέρουν δεδομένα ερευνών που δείχνουν ότι η ουσία αυτή είναι πιο αποτελεσματική από σαπούνι και το νερό. Το 2016, εφόσον οι εταιρίες δεν κατάφεραν να φέρουν τα δεδομένα αυτά, η χρησιμοποίηση της τρικλοσάνης απαγορεύτηκε στα σαπούνια. Το επόμενο έτος, η χρήση της οποίας απαγορεύτηκε και από τα καθαριστικά που χρησιμοποιούνται στα νοσοκομεία. Το 2019, ανακοινώθηκε επίσης ότι η τρικλοσάνη δεν θα επιτρέπεται να χρησιμοποιείται στα καθαριστικά των χεριών από τον Απρίλιο του 2020.

Τι Παρατήρησε η Νέα Έρευνα;

Στην έρευνά τους, οι επιστήμονες εξέτασαν δεδομένα από σχεδόν 1.800 γυναίκες και διαπίστωσαν ότι:

  • Οι γυναίκες με τα υψηλότερα επίπεδα τισκλοσάνης στα ούρα είχαν τους χαμηλότερους δείκτες οστικής πυκνότητας.
  • Η οστεοπόρωση ήταν συχνότερη στις γυναίκες με τα υψηλότερα επίπεδα τρικλοσάνης στα ούρα. Η οστεοπόρωση είναι μία νόσος που συνδέεται με πολύ χαμηλή οστική πυκνότητα με αποτέλεσμα ο ασθενής να διατρέχει αυξημένο κίνδυνο καταγμάτων ακόμα και από μικρές πτώσεις.
  • Η σύνδεση ανάμεσα στη χαμηλή οστική πυκνότητα και τα επίπεδα της τρικλοσάνης στα ούρα ήταν ισχυρότερη στις γυναίκες μετά την εμμηνόπαυση και λιγότερο ισχυρή στις γυναίκες νεαρής ηλικίας. Η παρατήρηση αυτή έχει ιδιαίτερη σημασία καθώς η εμμηνόπαυση είναι μία περίοδος κατά την οποία η οστική πυκνότητα μειώνεται δραματικά, με αποτέλεσμα οι γυναίκες να παρουσιάζουν τα υψηλότερα ποσοστά καταγμάτων σε αυτή την ηλικία.

Τι Σημαίνουν τα Παραπάνω Αποτελέσματα

Η παραπάνω έρευνα δεν είναι η μοναδική που αναδεικνύει τους κινδύνους από την τρικλοσάνη. Αν δεν επιβεβαιωθεί σύντομα ότι η ουσία αυτή προσφέρει ιδιαίτερα οφέλη, αναμένεται σύντομα να απαγορευτεί και στις οδοντόκρεμες. Αρκετές εταιρίες έχουν μάλιστα ήδη ξεκινήσει να μην χρησιμοποιούν την ουσία αυτή στα προϊόντα τους.

Μία μελέτη του 2013 είχε δείξει ότι οι εθελοντές που χρησιμοποιούν οδοντόκρεμες με τρικλοσάνη έχουν μειωμένη πλάκα, φλεγμονή και αιμορραγία στα ούλα, σε σχέση με αυτούς που χρησιμοποιούν οδοντόκρεμες χωρίς τη συγκεκριμένη ουσία. Ωστόσο, όπως σημείωσαν οι επιστήμονες, τα παραπάνω οφέλη δεν ήταν πάντοτε κλινικώς σημαντικά. Η ίδια έρευνα δεν είχε διαπιστώσει κινδύνους από τη χρήση των παραπάνω προϊόντων σε ένα διάστημα 3 ετών.

Συμπέρασμα

Την επόμενη φορά που θα αγοράσετε μία οδοντόκρεμα, ελέγξτε τα συστατικά της. Αν δείτε ότι περιέχει τρικλοσάνη, προτιμήστε ένα άλλο προϊόν, το οποίο έχει την έγκριση του γιατρού ή του οδοντιάτρου σας.

Βιβλιογραφία: Harvard Health