Η αυξημένη κατανάλωση καφέ συνδέεται με μειωμένο κίνδυνο επιδείνωσης της νόσου και θανάτου στους ασθενείς με προχωρημένο ή μεταστατικό καρκίνο του παχέος εντέρου, σύμφωνα με τα αποτελέσματα μίας μεγάλης μελέτης κοόρτης.

Η παραπάνω ισχυρή σύνδεση παρατηρήθηκε τόσο για τον συμβατικό καφέ όσο και για τον ντεκαφεϊνέ σε 1.171 ασθενείς με προχωρημένο καρκίνο του παχέος εντέρου, όπως ανέφερε η επικεφαλής της έρευνας Kimmie Ng, από το Harvard Medical School κατά τη δημοσίευση των αποτελεσμάτων στο επιστημονικό περιοδικό JAMA Oncology.

Συγκριτικά με αυτούς που δεν έπιναν καθόλου καφέ, οι ασθενείς που έπιναν 2-3 ποτήρια την ημέρα είχαν 18% αυξημένα ποσοστά επιβίωσης και 18% μειωμένο κίνδυνο επιδείνωσης του καρκίνου. Αυτοί που έπιναν 4 ή περισσότερο ποτήρια καφέ καθημερινά είχαν 36% μειωμένο κίνδυνο θανάτου και 22% μειωμένο κίνδυνο επιδείνωσης της νόσου.

Ακόμα και οι ασθενείς που έπιναν 1 ποτήρι καφέ την ημέρα είχαν 5% μειωμένο κίνδυνο επιδείνωσης του καρκίνου και 7% μειωμένο κίνδυνο θανάτου.

Εξετάζοντας τα δεδομένα για τον τυπικό καφέ και τον ντεκαφεϊνέ ξεχωριστά, οι επιστήμονες παρατήρησαν ότι και τα δύο είδη καφέ συνδέονται με υψηλότερα ποσοστά επιβίωσης, ωστόσο ο καφές με καφεΐνη προστάτευε λιγότερο από την επιδείνωση του καρκίνου. Η σύνδεση ανάμεσα στην αυξημένη κατανάλωση καφέ και τη βελτίωση της πορείας των ασθενών διατηρήθηκε ακόμα και μετά την προσαρμογή για διάφορους παράγοντες που πιθανώς επηρέασαν τα αρχικά αποτελέσματα.

Προηγούμενες έρευνες είχαν επίσης παρατηρήσει σύνδεση ανάμεσα στην κατανάλωση καφέ και την πρόγνωση του καρκίνο του παχέος εντέρου, ωστόσο τα αποτελέσματα των ερευνών αυτών ήταν συχνά διφορούμενα. Μία πρόσφατη μετα-ανάλυση που εξέτασε τη σύνδεση ανάμεσα στην κατανάλωση καφέ και τον κίνδυνο καρκίνου του παχέος εντέρου παρατήρησε ισχυρή σύνδεση σε 7 έρευνες, όχι όμως στο σύνολο των ερευνών (26). Μία άλλη έρευνα που εξέτασε δεδομένα του UK Biobank δεν παρατήρησε καμία σύνδεση.

Τα Δεδομένα της Έρευνας

Οι 1.171 ασθενείς που εξετάστηκαν στην παρούσα μελέτη είχαν λάβει μέρος στην κλινική δοκιμή φάσης ΙΙΙ με τίτλο “Cancer and Leukemia Group B/SWOG 80405 trial”. Το 59% των ασθενών ήταν άνδρες, η μέση ηλικία των ασθενών ήταν τα 59 χρόνια (ηλικίες 51-67) και η μέση διάρκεια παρακολούθησης ήταν 5.4 χρόνια. Όλοι οι ασθενείς είχαν εργαστηριακά επιβεβαιωμένο, τοπικά προχωρημένο ή μεταστατικό καρκίνο του παχέος εντέρου.

Η συχνότητα της κατανάλωσης καφέ εκτιμήθηκε μέσω ερωτηματολογίων αλλά και από την καταγραφή της διατροφής των ασθενών.

Οι αντικαρκινικές ιδιότητες του καφέ, σύμφωνα με τους επιστήμονες, εντοπίζονται κατά πάσα πιθανότητα στην οδό της ινσουλίνης. Η καφεΐνη αυξάνει την ευαισθησία των ιστών στην ινσουλίνη και επομένως έχει αντιυπερινσουλιναιμική δράση. Τελευταίες έρευνες έχουν συνδέσει τους δείκτες έκκρισης και αντίστασης στην ινσουλίνη (όπως τα επίπεδα του C-πεπτιδίου στην κυκλοφορία) με χειρότερη πρόγνωση στους ασθενείς με καρκίνο του παχέος εντέρου.

Άλλοι παράγοντες που μπορεί πιθανώς να εξηγήσουν τις θετικές επιδράσεις είναι τα αντιοξειδωτικά που περιέχει ο καφές, καθώς και η παρουσία της ουσίας “diterpene kahweol” η οποία έχει αντιφλεγμονώδεις ιδιότητες που επιβραδύνουν την πορεία του καρκίνου.

Αυτή τη στιγμή βρίσκονται υπό εξέλιξη αρκετές έρευνες που έχουν ως στόχο να ταυτοποιήσουν άλλα βιοενεργά μόρια στον καφέ και τις επιδράσεις τους στην πορεία του καρκίνου. «Πιθανώς αρκετοί παράγοντες δρουν αθροιστικά προκειμένου να περιορίσουν τη διόγκωση των νεοπλασμάτων», υποστήριξαν οι επιστήμονες της έρευνας.

Σε ένα άρθρο με τίτλο “Coffee and Colorectal Cancer: Is Improved Survival a ‘Perk’ of Coffee Drinking?” που συνόδευσε τα αποτελέσματα της έρευνας, η Erikka Loftfield, PHD, και οι συνεργάτες της τόνισαν ότι, αν και η εισαγωγή του καφέ στη θεραπεία των ασθενών με καρκίνο του παχέος εντέρου είναι κάτι που μπορεί να γίνει εύκολα, θα πρέπει να γίνουν περισσότερες μελέτες για να αλλάξουν οι παρούσες οδηγίες.

Υποστήριξαν, ωστόσο, ότι τα αποτελέσματα της παρούσας μελέτης «θα πρέπει να καθησυχάσουν τους ασθενείς που πίνουν ήδη καφέ».

Οι επιστήμονες τόνισαν ότι αν και η κατανάλωση καφέ έχει συνδεθεί με υψηλότερα ποσοστά επιβίωσης στους ασθενείς με καρκίνο του παχέος εντέρου σταδίου 3, η παρούσα μελέτη επιβεβαιώνει την παραπάνω σύνδεση και για τις μεταστατικές μορφές καρκίνου.

Προειδοποίησαν, ωστόσο, ότι οι αναλύσεις σχετικά με τον καφέ και τον καρκίνο πιθανώς αποδίδονται σε ανάστροφη σύνδεση, δηλαδή ενδέχεται οι ασθενείς να περιορίζουν την κατανάλωση καφέ μετά την εμφάνιση των συμπτωμάτων. «Παρά τον παραπάνω περιορισμό, οι έρευνες αυτού του είδους προσφέρουν σημαντικά δεδομένα σχετικά με την πορεία της νόσου, ενώ βοηθούν και στην προσαρμογή της διατροφής των ασθενών».

Μερικοί περιορισμό της έρευνας αφορούν πληροφορίες στην οποίες δεν είχαν πρόσβαση οι επιστήμονες, όπως για παράδειγμα το πρόγραμμα ύπνου των ασθενών, η φυσική άσκηση και οι αλλαγές στην κατανάλωση καφέ μετά τη διάγνωση του καρκίνου. Επιπλέον, καθώς οι περισσότεροι ασθενείς κατανάλωναν καφέ πριν τεθεί η διάγνωση του καρκίνου, από τα αποτελέσματα δεν μπορούμε να διαπιστώσουμε αν ο καφές έχει ειδικές επιδράσεις στα νεοπλάσματα ή αν οι ασθενείς που καταναλώνουν καφέ παρουσιάζουν λιγότερο επιθετικά νεοπλάσματα.

Ακόμη, οι ασθενείς που έλαβαν μέρος στη μελέτη CALGB/SWOG 80405 πιθανώς δεν αποτελούν αντιπροσωπευτικό δείγμα των ασθενών με καρκίνο του παχέος εντέρου στο γενικό πληθυσμό. Τέλος, τα αποτελέσματα δεν αποδεικνύουν σχέση αιτίας-αποτελέσματος ανάμεσα στον καφέ και τα ποσοστά επιβίωσης. Αυτό θα πρέπει να εξερευνηθεί από μελλοντικές έρευνες.