Τι είναι η Αρτηριακή Πίεση;

Η αρτηριακή πίεση αναφέρεται στην ισχύ η οποία ασκείται στα τοιχώματα των αγγείων όταν η καρδιά αντλεί αίμα. Υπολογίζεται συνήθως σε χιλιοστά στήλης υδραργύρου (mmHg).

Οι γιατροί χρησιμοποιούν την αρτηριακή πίεση ως δείκτη της γενικότερης υγείας ενός ατόμου. Οι ασθενείς με υψηλή αρτηριακή πίεση ή υπέρταση διατρέχουν αυξημένο κίνδυνο να παρουσιάσουν καρδιαγγειακά νοσήματα ή να υποστούν βλάβες στα τοιχώματα των αγγείων.

Η χαμηλή αρτηριακή πίεση ή υπόταση εμφανίζεται σε ορισμένες καταστάσεις, όπως για παράδειγμα σε σοβαρές λοιμώξεις.

Αν η αρτηριακή πίεση μειωθεί υπερβολικά, μπορεί να εμφανιστεί ίλιγγος ή ζαλάδα. Σε εξαιρετικές περιπτώσεις, μπορεί να επηρεάστει επίσης η αιμάτωση των διαφόρων οργάνων.

Η σοβαρή υπόταση μπορεί να αυξήσει τον κίνδυνο οργανικών βλαβών και λιποθυμιών εξ’αιτίας της χαμηλής διαθεσιμότητας οξυγόνου στο αίμα.

Τυπικά, μπορούμε να διατηρήσουμε την αρτηριακή μας πίεση εντός φυσιολογικών ορίων διατηρώντας ένα υγιές σωματικό βάρος, περιορίζοντας παράλληλα την κατανάλωση αλκοόλ και αλατιού. Στους ασθενείς που δυσκολεύονται να ρυθμίσουν την αρτηριακή τους πίεση, ο γιατρός μπορεί να χορηγήσει επίσης φάρμακα.

Συστολική και Διαστολική Πίεση

Κατά τη μέτρηση της αρτηριακής πίεσης ο γιατρός σημειώνει δύο αριθμούς. Οι περισσότεροι άνθρωποι αναφέρονται στα νούμερα αυτά ως η μεγάλη (συστολική) και η μικρή (διαστολική) πίεση.

Η συστολική είναι ο μεγαλύτερος από τους δύο αριθμούς, ενώ η διαστολική ο μικρότερος.

Οι μετρήσεις αυτές πρέπει να διατηρούνται εντός φυσιολογικών ορίων έτσι ώστε να μπορεί να προληφθεί η υπέρταση και η υπόταση.

Φυσιολογικό Εύρος

Σύμφωνα με το American Heart Association, οι φυσιολογικές τιμές της αρτηριακές πίεσης είναι:

  • Συστολική Πίεση: κάτω από 120
  • Διαστολική Πίεση: κάτω από 80

Ως χαμηλή αρτηριακή πίεση θεωρούμε:

  • Συστολική Πίεση: κάτω από 90
  • Διαστολική Πίεση: κάτω από 60

Η χαμηλή αρτηριακή πίεση παρατηρείται συνήθως στους αθλητές και στα άτομα νεαρής ηλικίας.

Ως αυξημένη αρτηριακή πίεση ή προϋπέρταση θεωρούνται οι τιμές:

  • Συστολική Πίεση: 120-129
  • Διαστολική Πίεση: κάτω από 80

Οι ασθενείς με προϋπέρταση πρέπει να κάνουν τις απαράιτητες ενέργειες έτσι ώστε να μην επιτρέψουν στην πάθησή τους να εξελιχθεί σε υπέρταση.

Οι ενέργειες αυτές περιλαμβάνουν:

  • Περιορισμό στην κατανάλωση αλατιού
  • Τακτική άσκηση
  • Απώλεια βάρους
  • Αντιμετώπιση των συνοδών νόσων, όπως η υπνική άπνοια
  • Περιορισμός της κατανάλωσης αλκοόλ
  • Φάρμακα για τη ρύθμιση της πίεσης

Τα 3 στάδια της υπέρτασης είναι:

  • Στάδιο 1
  • Στάδιο 2
  • Υπερτασική Κρίση

Ως υπέρταση σταδίου 1 θεωρούνται οι τιμές:

  • Συστολική Πίεση: 130-139 ή
  • Διαστολική Πίεση: 80-89

Ως υπέρταση σταδίου 2 θεωρούνται οι τιμές:

  • Συστολική Πίεση: πάνω από 140 ή
  • Διαστολική Πίεση: πάνω από 90

Τέλος, στην υπερτασική κρίση, οι τιμές είναι:

  • Συστολική Πίεση: πάνω από 180
  • Διαστολική Πίεση: πάνω από 120

Οι παραπάνω τιμές αφορούν μόνο ενήλικες. Για τα παιδιά το φύλο, η ηλικία και το βάρος μπορεί να επηρεάσουν το φυσιολογικό εύρος τιμών για την αρτηριακή πίεση.

Κίνδυνοι από την Υπέρταση

Όπως προαναφέρθηκε, ως υπέρταση θεωρούμε τις υψηλές τιμές της αρτηριακής πίεσης.

Όταν ένας ασθενής πάσχει από υπέρταση, διατρέχει αυξημένο κίνδυνο για μία σειρά παθήσεις όπως:

  • Στεφανιαία αθηροσκλήρωση
  • Καρδιακή ανεπάρκεια η οποία προκαλεί οιδήματα των κάτω άκρων, αύξηση του σωματικού βάρους και δύσπνοια
  • Νεφρικές βλάβες ή ανεπάρκεια
  • Διαστολική δυσλειτουργία
  • Εγκεφαλικό επεισόδιο
  • Διαχωριστικό ανεύρυσμα αορτής
  • Ανεύρυσμα αορτής
  • Διαταραχές της όρασης
  • Έκπτωση της μνήμης
  • Περιφερική αρτηριοπάθεια

Σε αρκετές περιπτώσεις, η υπέρταση μπορεί να μην προκαλέσει εμφανή συμπτώματα. Ωστόσο, αν παρουσιαστεί υπερτασική κρίση εξ’αιτίας της υπερβολικής αύξησης της πίεσης, μπορεί να εκδηλωθούν τα ακόλουθα συμπτώματα:

  • Διαταραχές της ομιλίας
  • Στηθάγχη
  • Οσφυαλγία
  • Διαταραχές της όρασης ή διπλωπία
  • Δύσπνοια εξ’αιτίας της παρουσίας υγρού στους πνεύμονες
  • Μούδιασμα ή αίσθημα αδυναμίας
  • Κεφαλαλγίες

Αν παρουσιάσετε τα παραπάνω συμπτώματα αναζητήστε άμεσα ιατρική βοήθεια.

Κίνδυνοι από την Υπόταση

Στη σοβαρή υπόταση, η αρτηριακή πίεση έχει μειωθεί αρκετά σε σχέση με τα φυσιολογικά όρια.

Η εξαιρετικά χαμηλή αρτηριακή πίεση χααρκτηρίζεται από τα παρακάτω συμπτώματα:

  • Λιποθυμία
  • Ίλιγγο
  • Ναυτία
  • Αίσθημα παλμών
  • Αίσθημα κόπωσης
  • Διπλωπία
  • Απώλεια συνείδησης
  • Οργανικές βλάβες (σε σοβαρές περιπτώσεις)

Πρόληψη

Η αρτηριακή πίεση ενός ατόμου εξαρτάται από αρκετούς παράγοντες, μερικοί από τους οποίους είναι μη τροποποιήσιμοι, όπως για παράδειγμα:

  • Η ηλικία
  • Το φύλο
  • Το οικογενειακό ιστορικό
  • Η χρόνια νεφρική νόσος

Ωστόσο, υπάρχουν ενέργειες που μπορούμε να κάνουμε για την πρόληψη της υπέρτασης. Αυτές περιλαμβάνουν:

  • Υγιεινή διατροφή με φρούτα, λαχανικά και πρωτεΐνες
  • Άσκηση, κυρίως αεροβική, όπως περπάτημα, ποδηλασία ή τρέξιμο
  • Αποφυγή του καπνίσματος
  • Περιορισμός της κατανάλωσης αλκοόλ
  • Περιορισμός της κατανάλωσης επεξεργασμένων τροφίμων
  • Περιορισμός της κατανάλωσης αλατιού σε λιγότερο από 2000γρ ημερησίως
  • Αντιμετώπιση της υπνικής άπνοιας
  • Ρύθμιση του διαβήτη
  • Απώλεια βάρους
  • Περιορισμός του στρες

Πότε Πρέπει να Επισκεφθείτε τον Γιατρό

Αν παρουσιάζετε συμπτώματα σοβαρής υπέρτασης, αναζητήστε άμεσα ιατρική βοήθεια για να προληφθεί ο κίνδυνος σοβαρός επιπλοκών.

Ο γιατρός πρέπει να υπολογίζει την αρτηριακή σας πίεση σε κάθε επίσκεψη αλλά και στο ετήσιο τσεκ-απ.

Ιδανικά, πρέπει όλοι να έχουμε ένα πιεσόμετρο στο σπίτι και να μετράμε τακτικά την αρτηριακή μας πίεση. Αν παρατηρήσουμε πολύ υψηλές ή πολύ χαμηλές τιμές σε μία μέτρηση, πρέπει να επικοινωνήσουμε με τον γιατρό μας.