Σύμφωνα με επιδημιολογικά δεδομένα, το 12% του πληθυσμού στις ανεπτυγμένες χώρες παρουσιάζει τακτικά ημικρανίες. Αρκετά υψηλά είναι και τα ποσοστά της νόσου Alzheimer τα οποία μάλιστα αυξάνονται σταθερά τα τελευταία χρόνια.

Η άνοια αποτελεί τη συχνότερη νευρολογική νόσο στην τρίτη ηλικία, ενώ οι κεφαλαλγίες αποτελούν τη συχνότερη νευρολογική νόσο σε όλες τις ηλικίες, με τις ημικρανίες να αποτελούν την σοβαρότερη μορφή τους.

Μία νέα έρευνα θέλησε να εξετάσει αν η ημικρανία αποτελεί παράγοντα κινδύνου για την εμφάνιση άνοιας, καθώς η ταυτοποίηση των παραγόντων που αυξάνουν τον κίνδυνο της τελευταίας θα επιτρέψει την ταχύτερη εφαρμογή προληπτικών και θεραπευτικών παρεμβάσεων.

Η ανίχνευση της άνοιας στα πρώιμα στάδια της νόσου και η εκκίνηση της αγωγής άμεσα μπορεί να βελτιώσει την αποτελεσματικότητα της θεραπείας και να να βοηθήσει τους ασθενείς και τις οικογένειές τους να λάβουν τις σωστές αποφάσεις.

Η Σουζάν Τίας από το Πανεπιστήμιο του Waterloo στο Οντάριο του Καναδά ήταν επικεφαλής της έρευνας, η οποία δημοσιεύτηκε στο International Journal of Geriatric Psychiatry.

Ιστορικό Ημικρανίας και Κίνδυνος Άνοιας

Η Τίας και οι συνεργάτες της ανέλυσαν δεδομένα από 679 ενήλικες ηλικίας άνω των 65 ετών που είχαν λάβει μέρος στο Manitoba Study of Health and Aging, μία μελέτη παρατήρησης με εθελοντές που είχαν «φυσιολογικές γνωστικές λειτουργίες» στην αρχή της.

Οι ερευνητές είχαν επίσης πρόσβαση σε δεδομένα σχετικά με το ιστορικό ημικρανιών των εθελοντών. Στη ανάλυσή τους οι επιστήμονες συμπεριέλαβαν παράγοντες όπως η ηλικία, το φύλο, το επίπεδο εκπαίδευσης και το ιστορικό κατάθλιψης, ενώ εξέτασαν ξεχωριστά τους υποτύπους της κατάθλιψης, όπως η νόσος Alzheimer και η αγγειακή άνοια.

Έκαναν επίσης προσαρμογή για παράγοντες που μπορεί να επηρέαζαν της σχέση αιτίας-αποτελέσματος, μεταξύ των οποίων η υψηλή αρτηριακή πίεση, το ιστορικό εμφράγματος, εγκεφαλικού επεισοδίου, διαβήτη και άλλων καρδιακών παθήσεων.

3-4 Φορές Αυξημένος Κίνδυνος από τις Ημικρανίες

Η ανάλυση έδειξε ότι υπάρχει ισχυρή σύνδεση ανάμεσα στην ημικρανία και την άνοια από όλα τα αίτια, αλλά και τη νόσο Alzheimer μετά από προσαρμογή για παράγοντες που μπορεί να επηρέασαν τα δεδομένα.

Ειδικότερα, η πιθανότητα των ασθενών να πάσχουν από ημικρανία ήταν 3 φορές αυξημένη στους ασθενείς με άνοια. Το ίδιο ίσχυε και για τους ασθενείς με νόσο Alzheimer οι οποίοι παρουσίαζαν ημικρανίες σε τετραπλάσια συχνότητα σε σχέση με αυτούς που δεν έπασχαν από τη νόσο.

Οι ερευνητές κατέληξαν ότι «οι ημικρανίες αποτελούν σημαντικό παράγοντα κινδύνου για την εμφάνιση νόσου Alzheimer και άνοιας από όλα τα αίτια».

Η έρευνα, ωστόσο, δεν παρατήρησε αντίστοιχη σύνδεση για την αγγειακή άνοια. «Παρά τους αγγειακούς μηχανισμούς που εμπλέκονται στη φυσιολογία της ημικρανίας, η τελευταία δεν σχετίστηκε με την αγγειακή άνοια στην παρούσα μελέτη», δήλωσαν.

«Καθώς σήμερα δεν υπάρχει οριστική θεραπεία για τη νόσο Alzheimer, η πρόληψη έχει ιδιαίτερη σημασία. Τα αποτελέσματα της παρούσας μελέτης ανοίγουν το δρόμο για νέες προσεγγίσεις στην πρόληψη της νόσου Alzheimer», συμπλήρωσε η Τίας.

Περιορισμοί της Έρευνας

Οι επιστήμονες δήλωσαν, ωστόσο, ότι η έρευνά τους είχε και κάποιους περιορισμούς. Ο σημαντικότερος από αυτούς είναι ότι οι εθελοντές ανέφεραν μόνοι τους τη συχνότητα των συμπτωμάτων της ημικρανίας, με αποτέλεσμα τα επεισόδια ημικρανίας να μην έχουν διαγνωστεί από γιατρό σύμφωνα με τα κριτήρια του International Headache Society (IHS).

Ωστόσο, όπως δήλωσαν οι ερευνητές, «στη συντριπτική πλειοψηφία των περιπτώσεων στο παρελθόν η ταυτοποίηση ενός επεισοδίου ημικρανίας από τον ασθενή συμφωνεί με τα κριτήρια του IHS».

Ένας άλλος περιορισμός ήταν ότι η έρευνα δεν έκανε διαχωρισμό ανάμεσα στην ημικρανία με αύρα και την ημικρανία χωρίς αύρα. Αυτό είναι σημαντικό καθώς προηγούμενες έρευνες είχαν δείξει ότι η ημικρανία με αύρα έχει σημαντικότερες επιδράσεις στις γνωστικές λειτουργίες.

Ωστόσο, οι ερευνητές «παρατήρησαν σημαντική σύνδεση ανάμεσα στις ημικρανίες και τη νόσο Alzheimer παρά το γεγονός ότι συμπεριέλαβαν την ημικρανία χωρίς αύρα στους υπολογισμούς τους».

Τέλος, το γεγονός ότι δεν υπήρχαν «άνδρες εθελοντές με ημικρανίες που παρουσίασαν άνοια» στην έρευνα σημαίνει ότι δεν είναι δυνατό να εκτιμηθεί αν το φύλο επηρεάζει τη σύνδεση ανάμεσα στην ημικρανία και την άνοια.